Kıbrıs Türk Esnaf ve Zanaatkarlar Odası bir açıklama yaptı:
Salgında vaka sayılarının zirve yaptığı yeni bir sürecin içine girmiş bulunuyoruz. Salgının artışına bağlı olarak sağlık altyapısı çökmeye yüz tutarken, diğer taraftan da işsiz kalan hanelerin, işyerlerinin sayısı çığ gibi büyüyor. Hep söylediğimiz gibi salgının devamı halinde ne sağlık altyapısı kalır ne de iş ve aş.
Bu bağlamda dün “ekonomik paket” çerçevesinde bir seri toplantı ve istişareler yapılmış ancak bu toplantılara katılımcı olan “devlet erkanının” elinde halihazırda bir program ve eylem planının olmadığı ortaya çıkmıştır.
Bir daha ifade etmekte, altını çizmekte yarar var: bütün kesimlerin sorumluluk aldığı, bütün kesimlerin taraf olduğu, Meclis’i de kapsayan bir kriz yönetimi şart olmuştur.
Dünkü toplantılarda Odamızın bundan sonraki sürece ilişkin görüşleri aşağıdaki gibi dile getirilmiş, yazılı olarak da iletilmiştir.
Şöyle ki;
- Aşılanmanın hızlanması ve en kısa sürede tamamlanması için her tür girişim ve organizasyon yapılmalıdır. Sağlığın gerektirdiği kaynaklara ise öncelik verilmelidir.
- İşyerlerinin kapanmaması, dolayısı ile istihdamın devamı için işyerlerine ve çalışanlara ayrı ayrı destek kaçınılmaz olmuştur, Vergi Dairesi’ne yapılan beyan üzerinden bu destek mutlaka verilmelidir. İşsiz kalanlar için hayatın idamesi noktasında kaynak aktarılmalıdır.
- Sosyal güvenlik desteği mutlaka devam etmelidir, ancak bu ortamda geriden gelen ve sosyal güvenlik affı çerçevesinde yapılandırılan sosyal güvenlik yatırımlarının ödenmesinin olanağı kalmamıştır. Yapılandırılan ve Şubat ayından itibaren yasa gereği ödenmesi gereken sosyal güvenlik yatırımlarının devletçe üstlenilmesi gerekmektedir. Bu koşullarda ödenebilmesini tahayyül etmek gerçeği inkar etmek anlamına gelir.
- Taksit tutarları ve borç faizleri ekonomik kapasitenin çok üzerine çıkmıştır. Bu borç faizleri ile öteleme veya uzun vadeli yapılandırmanın çözüm olmadığı ortaya çıkmıştır. Dolayısı ile genel olarak işletme borç faizlerine müdahale yanında vadesi gelmiş borç taksitlerinin de yeniden yapılanma çerçevesinde ele alınması şart olmuştur. Borç öteleme işlemlerinde bankaların ekleyeceği öteleme borç faizleri, hazineden yaratılacak uzun dönemli bono karşılığı ile devlet tarafından üstlenilmelidir. Ayrıca çeklerle ilgili acil düzenleme yapılması kaçınılmaz olmuştur.
- Mart 2020’deki kapanma ile birlikte işyeri kira sorunu devam ediyor. Vakıflar İdaresi ve devlet kaynaklı işyeri kiraları silinmeli, özel akit kapsamındaki kiralar için de mutlaka destek yapılmalıdır.
Uzun bir süredir “kaynak yok” gerekçesini kabul etmediğimizi ve etmeyeceğimizi belirtir, dayanışma ve paylaşıma dayalı bir modelle sorunların üstesinden gelebileceğimizi vurgulamak isteriz.
Saygılarımızla;
KTEZO Yönetim Kurulu